Pierwsza strona
Warto wiedzieć


Wioletta Pawińska
Kształcenia w zakresie bibliotekoznawstwa i informacji naukowej w akredytowanych uczelniach USA
III. Rola bibliotekarza i specjalisty z zakresu bibliotekoznawstwa i informacji naukowej
w społeczeństwie informacyjnym


3.2. Pozycja i możliwości zatrudnienia w zawodzie

Wybór kierunku studiów ściśle wiąże się z planami zawodowymi i zainteresowaniami przyszłego studenta. W przypadku bibliotekoznawstwa i informacji naukowej dość dużą pomocą w poszukiwaniu pracy służą uczelnie kształcące w tym zakresie. W zasadzie każda z nich umieszcza w swoich serwisach internetowych informacje na temat wakatów w obrębie szkoły i jej jednostki macierzystej, a także perspektyw zatrudnienia w różnych środowiskach informacyjnych. Szereg hiperłączy do baz zawierających oferty pracy dla absolwentów tego kierunku na stronach www każdej uczelni jest dodatkowym ułatwieniem. Część szkół organizuje nawet specjalne kursy przygotowujące do poszukiwań pracy. Tego rodzaju pomoc jest bardzo przydatna, ma jednak drugorzędny charakter w porównaniu do znaczenia wykształcenia uzyskanego w trakcie studiów. W rozdziale drugim niniejszej pracy zaprezentowano przykłady specjalizacji i programów oferowanych przez akredytowane szkoły bądź wydziały bibliotekoznawstwa i informacji naukowej. Ogromne zróżnicowanie w tym zakresie pozwala obecnie studentom znaleźć pracę w różnego typu bibliotekach i ośrodkach informacji, a także poza nimi.
Nie sposób wymienić wszystkich możliwych stanowisk, które mogą obejmować absolwenci bibliotekoznawstwa i informacji naukowej. Zwłaszcza, że w ostatnich paru latach w wyniku gwałtownego rozwoju technologii informatycznych pojawiły się nowe możliwości zatrudnienia poza biblioteką. Na początku lat dziewięćdziesiąt była to tylko jedna z tendencji, teraz jest to stałe zjawisko. Takie opinie panują również w środowiskach akademickich uczelni kształcących w interesującej tu dziedzinie. Jak można się dowiedzieć z serwisu informacyjnego na temat zatrudnienia po ukończeniu bibliotekoznawstwa i informacji naukowej Louisiana State University w Baton Rouge 33, tytuł magisterski uzyskany w tej dziedzinie otwiera szereg możliwości rozwoju zawodowego i podjęcia pracy w tradycyjnej bibliotece, jak i pełnienie roli specjalisty ds. informacji w biznesie i przemyśle. Uczelnia podaje również przykłady stanowisk pracy swoich absolwentów:
  • dyrektor systemu bibliotecznego (director of a county library system)
  • specjalista ds. informacji w przemyśle petrochemicznym (information specialist in petrochemical industry)
  • archiwista w agencji rządowej (archivist in governmental agency)
  • bibliotekarz w zakresie zbiorów podręcznych w głównej bibliotece uniwersyteckiej (reference librarian at a major university library)
  • specjalista w zakresie wyszukiwania informacji w bibliotece prawniczej (information retrieval searcher at a law library)
  • koordynator usług dla dzieci w bibliotece powiatowej (coordynator of children's services at a county library).
W Pratt Institute również wskazuje się na bardzo dobre obecnie perspektywy zatrudnienia dla specjalistów w zakresie bibliotekoznawstwa i informacji naukowej, a co za tym idzie systematyczny wzrost wielkości wynagrodzeń 34. Natomiast University of Illinois udostępnia studentom w trybie online oferty pracy umieszczone w bazie danych, która jest regularnie aktualizowana. Dla celów orientacyjnych dokonano w niej obliczeń propozycji zatrudnienia dotyczących konkretnych typów bibliotek. W czerwcu tego roku w bazie znajdowało się: 196 ofert pracy w bibliotekach akademickich, 98 w publicznych, 52 w szkolnych, 54 w specjalnych, a 19 dotyczyło stanowisk dla wykładowców akademickich 35. Jak widać, największe zapotrzebowanie na absolwentów bibliotekoznawstwa i informacji naukowej odnotowano w bibliotekach uniwersytetów i college'ów.
Interesującą listę alternatywnych stanowisk i miejsc pracy dla osób, które ukończyły ten kierunek studiów umieszczono na stronach www Stowarzyszenia Bibliotek Amerykańskich 36. Opracowaniem tego typu informacji zajęła się Barbara Best-Nichols. Warto zapoznać się choć z kilkoma z nich:
  • analityk zasobów informacji w postaci cyfrowej
  • administrator baz danych
  • administrator stron www
  • administrator sieci lokalnych
  • administrator systemu informacyjnego
  • pracownik biblioteki cyfrowej
  • projektant graficznych interfejsów użytkownika
  • badacz rynku w sektorze informacji
  • specjalista w zakresie dygitalizacji zasobów informacji
  • instruktor w zakresie korzystania z technologii informacyjnych
  • specjalista w zakresie zastosowań technologii cyfrowych
  • makler informacyjny.
Jest to tylko niewielka część możliwości, jakie rysują się obecnie przed absolwentami bibliotekoznawstwa i informacji naukowej. Oczywiście chcąc podjąć pracę, na którymś z wymienionych stanowisk konieczne jest przygotowanie w danej dziedzinie, które można uzyskać poprzez wybór odpowiedniej specjalizacji bądź przedmiotów fakultatywnych.
Oprócz informacji na temat obecnych możliwości zatrudnienia w zawodzie każdy student bądź absolwent bibliotekoznawstwa i informacji naukowej z pewnością chciałby wiedzieć, jakie są prognozy co do kształtu rynku pracy w przyszłości. Znajomość tendencji w tym zakresie pozwala przygotować się do ewentualnych zmian w strukturze zatrudnienia w sektorze informacji. Źródłem tego rodzaju informacji jest coroczny raport magazynu "Monthly Labor Review" na temat przewidywanego kształtu rynku pracy w różnych dziedzinach. W edycji z 1999 roku można znaleźć prognozy na okres 1998 - 2008.
Informacje dotyczące bibliotekoznawstwa i informacji naukowej opracowała Barbara J. Arnold, doradca ds. przyjęć i zatrudnienia w University of Wisconsin w Madison 37. W 1998 roku zatrudnionych było 152 tys. absolwentów tego kierunku, z czego większość pracowała w bibliotekach szkolnych lub akademickich. Przewidywany wzrost zatrudnienia w ciągu nadchodzących dziesięciu lat wyniesie dla:
  • bibliotekarzy - około 4,8%, czyli 7 tys. nowych stanowisk pracy
  • archiwistów, kuratorów muzeów, konserwatorów - około 12,6%, czyli 3 tys. nowych stanowisk pracy.
Włączenie do programów nauczania zajęć w zakresie technologii informacyjnych stwarza studentom nowe, związane z komputeryzacją stanowiska pracy. Jak wynika z danych zawartych w magazynie "Monthly Labor Review", największe możliwości zatrudnienia bibliotekarze będą mieli w nietradycyjnych środowiskach takich, jak np. firmy konsultingowe i korporacje w sektorze prywatnym. Zdecydowanie większym problemem będzie znalezienie pracy w dużych aglomeracjach miejskich aniżeli na obszarze wiejskim. Wzrośnie ponadto zapotrzebowanie na specjalistów w zakresie usług i zasobów dla mniejszości etnicznych. Konkurencyjność absolwentów tego kierunku na rynku pracy będzie duża, jeśli będą posiadali wiedzę teoretyczną w konkretnym obszarze tematycznym, w zakresie technologii informatycznych oraz doświadczenie praktyczne. W związku z rosnącym znaczeniem sektora usług w gospodarce państwa istotna okaże się ciągła aktualizacja posiadanej wiedzy również w przypadku absolwentów bibliotekoznawstwa i informacji naukowej.
Trzeba przyznać, że prognozy na nadchodzące dziesięciolecie są optymistyczne. Mogą również stanowić istotną wskazówkę dla przyszłych studentów co do wyboru kierunku studiów. Już teraz kształcenie w interesującej tu dziedzinie cieszy się rosnącą popularnością. Dodatkowo dla przyszłości edukacji w zakresie bibliotekoznawstwa i informacji naukowej tego rodzaju przewidywania są niewątpliwie bardzo pozytywnym sygnałem.


Początek strony   |  Spis treści   |  Poprzednia strona   |   Następna strona